In de dagen na die schokkende ontmoeting in de Kempen zaten Trees en Jannus niet zomaar met een kop koffie, maar breeduit aan een houten tafel in de Lege Knip, waar de stilte van de zaal als een hoge koepel boven hen hing en de geur van versgemalen bonen zich vermengde met het stof van vergeten stoelen. De rust was teruggekeerd, maar de humor bleef nog ergens achter in de hoeken van de ruimte hangen.

Trees kon haar lach nauwelijks bedwingen; ze zag Jannus nog steeds voor zich, midden in die gymzaal, rood als een tomaat, zijn cowboylaarzen stampend op de houten vloer alsof hij de ruimte zelf wilde bezitten. Jannus zuchtte, maar de glinstering in zijn ogen verried dat hij het beeld zelf ook koesterde. “Ja, ja,” zei hij, terwijl hij zijn blik door de lege zaal liet dwalen, “maar je zag wel dat ik die moeilijke patronen onder de knie heb! Het is besmettelijk, Trees, echt, je raakt geïnfecteerd door de ruimte en de beweging.”

Trees sloeg met haar hand op de tafel, het geluid galmde tegen de muren en bracht haar idee meteen tot leven. “Infectie! Weet je wat? Die voormalige gymzaal van ons staat toch half leeg. Stel je voor: een linedance-avond, hier, met alle vrijwilligers en oproepkrachten. De vloer vol stappen, de muren vol gelach. Dat is pas team-building, met een lach die de ruimte vult.”

Jannus sprong op, zijn stoel schoot achteruit en tikte tegen de muur, zijn enthousiasme vulde de zaal als een plotselinge storm. “Geweldig! Eens per jaar verplicht linedancen! Dat brengt de hele Knip-familie samen, hier, onder dit dak. Maar dan wel strak geleid, Trees, geen chaos zoals die ochtenddrukte van vorige week. De ruimte verdient orde én plezier.”

“Weet je Jannus,” en ze pakte een blocnote, “als bijna volleerd Linedanser zal jij wel weten wat we dan nodig hebben en wie jij zou vragen als leider voor de groep,” begon Trees.

Jannus glimlachte triomfantelijk. “Geen twijfel over mogelijk. Als het strak geleid moet worden, moeten we de beste hebben. Ik regel Evelien. Zij is inmiddels bij ons bekend, ze is de leraar en vriendin van Gerda, en zij wordt in de Kempen ‘De Stapmasteres’ genoemd.”

Zijn ogen glinsterden. “Zij heeft een Duitse perfectie in haar stappen en bezit een droge humor; perfect om de mopperkonten in het gareel te houden en de Knip in het ritme te krijgen!”

Trees knikte, tevreden met de keuze voor de ‘Duitse perfectie’. Ze wist dat een strenge, maar grappige hand nodig was. Ze begon direct de benodigdheden op te schrijven, met de nadruk op orde.

• Vloer: “Die vloer moet gedweild worden,” stelde Trees vast. “Er ligt nog zand van de sportdagen van vijftig jaar geleden.” Karel van de meubelafdeling protesteerde hevig: “Ik ben al stijf genoeg van het verslepen van die kasten, Trees! Dit wordt mijn einde!” Maar hij werd, onder toezicht van Trees, ingeschakeld om de zwaarste meubels te verplaatsen.
• Muziek: Jannus nam de geluidsinstallatie op zich. Hij ontdekte dat de oude schoolradio nog werkte, maar had wel een nieuwe naald en de juiste country-cd’s nodig.
• Schoenen: Trees zette een strikte waarschuwing op de uitnodiging: “Let op de vloer! Alleen platte zolen! Géén cowboylaarzen met ijzeren zolen!” (met een knipoog die alleen Jannus begreep).
• Voeding: Zuster Justina bood enthousiast aan de catering te verzorgen, maar Trees hield het simpel en veilig. “Koffie, thee en de cake van Trees. Geen frituurvet, Justina!”

Met de lijst strak geleid door Trees, hing de spanning in de Lege Knip.

Trees klapte in haar handen. “Zo. De organisatie is rond. Karel en Berend beginnen morgen met de kasten. Jannus, jij neemt contact op met Evelien en regelt de muziek en geluidsinstallatie. Dit wordt de eerste, en hopelijk niet de laatste, Knip Linedance Avond.”

Jannus knikte, zijn ogen vol verwachting. “Dit gaat geweldig worden, Trees. En ik weet zeker dat de hele Knip-familie, van Zuster Justina tot de heren van de meubels, compleet in de pas zal lopen. De Stapmasteres zal zorgen voor perfectie!”

De reacties op de aankondiging waren hilarisch. Meneer van Dalen vroeg of hij een partner moest meenemen, waarna Trees geduldig moest uitleggen dat linedance juist alleen dansen was. Zuster Justina antwoordde kort maar krachtig: “Als het dient ter bevordering van de gemeenschapszin, zal ik mijn soutane omslaan en meedoen.”

De avond van het evenement was aangebroken. De voormalige gymzaal van de Lege Knip was onherkenbaar: de vloer glom schoon, alle kasten waren naar de overloop verbannen, en er stond een keurig rijtje stoelen langs de muur. De ruimte rook naar oude gymmatten en dweilwater, de perfecte, sobere setting voor een ‘strak geleide’ les.

De vrijwilligers druppelden binnen. Er heerste een sfeer van gespannen verwachting. Karel stond stijfjes in een hoek, zijn armen over elkaar, terwijl Meneer van Dalen onzeker om zich heen keek. Zuster Justina verscheen in een sobere, maar opvallend praktische, kortere soutane.

Jannus was in zijn element. Hij droeg een strakke spijkerbroek en een geruit overhemd en fungeerde als een nerveuze ceremoniemeester, controlerend of de luidsprekers van de oude schoolradio wel hard genoeg stonden.

Precies op tijd verschenen Evelien ‘De Stapmasteres’ samen met Gerda, die nu voor de allereerste keer voet zette in de Lege Knip. Gerda, de danspartner en metgezel van Jannus, was gekomen om haar vriendin Evelien te ondersteunen, maar vooral om te zien in welk gekkenhuis Jannus de rest van de week doorbracht.

Evelien droeg een perfect gestreken blouse en keek de zaal rond met een blik die geen tegenspraak duldde. Ze straalde de beloofde Duitse perfectie uit. Gerda, naast haar, lachte bij het zien van de nerveuze gezichten van de vrijwilligers en knikte geruststellend naar een opvallend enthousiaste Jannus.

Trees heette iedereen welkom met een korte lach. “Welkom allemaal. Zoals beloofd: strak geleid, geen chaos. Onze leider vanavond is Evelien. Zij zal ons de beginselen van de Linedance bijbrengen. Lachen mag, struikelen moet. Maar bovenal: volg Evelien!”

Evelien stapte de vloer op. “Guten Abend. Wij beginnen met de basis. Een grapevine. Heel simpel: stap zij, achter, zij, tik. Wij doen dit goed! Wir machen das gut!”

Ze zette de muziek aan. De eerste noten van een vrolijke countrysong vulden de zaal. Evelien demonstreerde de grapevine perfect. Maar toen de groep moest volgen, was het direct, zij het georganiseerde, chaos.

Karel  en Peter deden de zijwaartse stap, maar bleven stijf als een plank stilstaan bij de ‘achter’, klagend: “Mijn heupen doen niet mee, Trees, dit is onnatuurlijk!”

Zuster Justina probeerde met militaire precisie de passen uit te voeren, maar haar soutane bleek toch te wijd, waardoor ze zichzelf bijna omver tikte. Haar gezicht bleef echter uiterst geconcentreerd.

Meneer van Dalen raakte de draad kwijt bij de derde stap en begon vrolijk in de tegenovergestelde richting te tikken, recht op een stapel matten af.

Dilan struikelde bij de vierde stap over haar eigen voeten, gevolgd door een rij die als domineeblokjes omvielen, met een kreet van verrassing en gelach.

Jannus, vooraan in de rij, keek triomfantelijk over zijn schouder, zijn grapevine vloeiend en foutloos. Hij had de infectie écht te pakken. Trees, aan de zijkant, hield krampachtig haar blocnote vast om de lach niet te laten uitbarsten, maar zag dat Evelien al ingreep. Gerda, die toekeek, hield haar hand voor haar mond om een gulle lach te smoren.

Evelien klapte droog in haar handen. “Stop! Dat was meer een schorpioenendans dan een grapevine. Wij beginnen opnieuw. Langzaam. Eins, zwei, drei, vier… De perfectie begint bij de basis.”

Evelien liet zich niet uit het veld slaan door de chaos. Haar blik bleef scherp, maar in haar ogen lag een flits van amusement.

“Zoals ik al zei: basis,” herhaalde Evelien, nu met iets meer nadruk. Ze liep de rij langs, haar armen over elkaar. “Dilan, u moet de voeten vóór de voeten zetten, niet op de voeten. En Zuster Justina, uw soutane is geen excuus voor wanorde. Wees licht en snel!”

Ze richtte zich tot de hele groep, haar stem kalm maar autoritair. “We gaan nu niet dansen. Wij gaan discipline aanleren. Iedereen rechtstaan. Knieën licht gebogen. Rug recht. Wij gaan de grapevine twintig keer herhalen, zonder muziek. Als één persoon een fout maakt, beginnen wij van voren af aan.”

De vrijwilligers keken elkaar verbluft aan. Dit was het ‘strak geleide’ waar Trees het over had!

Evelien begon met tellen, haar stem droog en mechanisch: “Eins (zij), Zwei (achter), Drei (zij), Vier (tik)…”

De herhaling begon. De eerste tien keer was een ramp.

Karel bleef bij de ‘achter’ nog steeds kermend vastzitten, maar nu durfde hij niet meer te klagen.

Meneer van Dalen kwam eindelijk in de pas, maar begon de grapevine achteruit te doen.

Na de vijftiende keer, zagen Trees en Gerda dat het begon te klikken. De angst voor de reset naar ‘Eins’ werkte als een wondermiddel.

Zuster Justina had een manier gevonden om haar soutane op te tillen zonder dat het opviel, en liep de grapevine met een indrukwekkende, stille perfectie.

Bij de twintigste keer was het bijna goed. Slechts één kleine misser van Peter de technicus, die te vroeg tikte. Maar Evelien knikte.

“Goed. U heeft de basis. Nu, de tweede stap: de shuffle. Twee keer snel stappen en een tik. Fünf, sechs, sieben, acht.”

De shuffle was nog chaotischer dan de grapevine. Maar Evelien lachte droog en riep: “Lachen mag! Maar wij blijven stappen. Onthoud: er is geen ruimte voor twijfel in de linedance!”

Na nog twintig minuten van ‘Duitse perfectie’ oefening, begon de groep zowaar op een dansgezelschap te lijken. Het gelach was nog steeds aanwezig, maar nu kwam het voort uit het plezier van de beheersing van de passen, en niet meer uit de onzekerheid.

Jannus, die de hele tijd met trots had mee gedaan, straalde. De Knip-familie was zojuist geïnfecteerd met de linedance-koorts.

Net toen de vrijwilligers, bezweet maar voldaan, hun zojuist beheerste heel turn afrondden, klopte het hard op de houten deur van de gymzaal. Jannus keek geërgerd op, maar Trees glimlachte mysterieus.

“Dat is vast de post,” zei ze tegen Evelien. “Even wachten, dames en heren, we hebben bezoek.”

Trees liep naar de deur en opende die voor Harrie. Hij stond daar, niet in zijn nette jas, maar met een grote, felgekleurde koelbox in zijn handen en een brede lach.

“Ik kon het niet aanzien dat al die hardwerkende mensen van de Lege Knip zweetten zonder de juiste verfrissing,” zei Harrie, terwijl hij de koelbox neerzette. “Trees vertelde me over de strak geleide catering, maar ik dacht: na al dat gesjouw met kasten en al die grapevines hebben jullie meer nodig dan alleen haar cake.”

Trees sloeg lachend haar hand tegen haar voorhoofd. “Harrie! Ik zei geen frituurvet!”

Harrie knipoogde. “Natuurlijk niet. Dit is iets beters.” Hij opende de koelbox en haalde een aantal flesjes uit. “Voor de Duitse perfectie hebben we Duitse precisie nodig: ijskoud Duits bier voor de liefhebbers, en voor de rest van de ploeg: frisse appelsap uit de Kempen!”

De vrijwilligers, vooral Karel en Peter, braken direct uit in gejuich. Zelfs Zuster Justina keek met lichte goedkeuring naar de flesjes appelsap. Jannus, de organisator, voelde zich even gepasseerd, maar Harrie gaf hem vriendschappelijk een schouderklopje.

“Goeie job, Jannus! Maar zelfs de beste linedancer heeft brandstof nodig.”

Evelien, die de hele scène droog gade had geslagen, klapte in haar handen. “Een perfect getimed pauze. Wij nemen tien minuten. De Knip heeft verfrissing verdiend. Maar,” voegde ze er streng aan toe, “niet te veel bier, Karel! Wij gaan na de pauze door met de finale dans!”

“Ik kon het niet aanzien dat al die hardwerkende mensen van de Lege Knip zweetten zonder de juiste verfrissing,” zei Harrie, terwijl hij de grote, felgekleurde koelbox neerzette. “Trees vertelde me over de strak geleide catering, maar ik dacht: na al dat gesjouw met kasten en al die grapevines hebben jullie meer nodig dan alleen haar cake.”

Trees sloeg lachend haar hand tegen haar voorhoofd. “Harrie! Ik zei geen frituurvet!”

Harrie knipoogde. “Natuurlijk niet. Dit is iets beters.” Hij opende de koelbox en haalde een aantal flesjes uit. “Voor de Duitse perfectie hebben we Duitse precisie nodig: ijskoud Duits bier voor de liefhebbers, en voor de rest van de ploeg: frisse appelsap uit de Kempen!”

De vrijwilligers, vooral Karel en Peter, braken direct uit in gejuich. Zelfs Zuster Justina keek met lichte goedkeuring naar de flesjes appelsap. Jannus, de organisator, voelde zich even gepasseerd, maar Harrie gaf hem vriendschappelijk een schouderklopje.

“Goeie job, Jannus! Maar zelfs de beste linedancer heeft brandstof nodig.”

Evelien, die de hele scène droog gade had geslagen, klapte in haar handen. “Een perfect getimed pauze. Wij nemen tien minuten. De Knip heeft verfrissing verdiend. Maar,” voegde ze er streng aan toe, “niet te veel bier, Karel! Wij gaan na de pauze door met de finale dans!”

Terwijl de vrijwilligers zich op de appelsap en het bier stortten, zochten Trees en Harrie de rust op bij Gerda en Evelien.

“Je hebt een fantastische leraar gekozen, Jannus,” zei Trees, terwijl ze een blikje appelsap opende. “Ze heeft ze in het gareel. Ik wist niet dat Karel zulke strakke heupen kon krijgen.”

Jannus straalde. “Dat is de Stapmasteres! En nu jullie hier zijn, is het nóg beter. De Knip-familie is compleet.”

Gerda lachte. “Jannus heeft het alleen maar over jullie, de Knip en die bloemkool gesproken de afgelopen week. Het is fijn om de mensen te zien die hem zo vrolijk maken.”

Na tien minuten klapte Evelien opnieuw in haar handen. “Pauze voorbij! Alles terug naar de rijen. De benen zijn nu losser. Wij eindigen met een complete choreografie. Wij gaan The Tush Push dansen!”

The Tush Push was een snelle, vrolijke dans, en de vermoeidheid was direct voelbaar. Maar de eerdere discipline had effect. Jannus en Evelien dansten voorop als perfecte spiegels, met Gerda direct daarachter.

De rest van de Knip-familie, aangespoord door het bier en de appelsap, probeerde moedig te volgen. Er werd geschuifeld, gestapt en gelachen.

Zuster Justina danste naast Zuster Josephine  de Tush Push met een serieuze, onverstoorbare blik, alsof ze een religieuze processie leidde.

Karel klaagde niet meer, maar zwoegde, en zijn gezicht stond vuurrood van inspanning en onverwacht plezier, terwijl Dilan probeerde hem te laten ontspannen

Meneer van Dalen was zijn richtingsproblemen kwijt en danste in de pas, hoewel hij eruitzag alsof hij zich op elk moment kon herinneren dat dit niet paste bij een kringloopvrijwilliger, maar wat wil je als je het tempo niet kan bijhouden.

Toen de muziek eindigde, klonk er een daverend applaus. De vloer van de oude gymzaal had lang niet zo geleefd.

Trees keek naar de bezwete, lachende gezichten. De ‘strak geleide’ avond was een succes. Ze zag Jannus zijn triomf delen met Gerda en Evelien, en ze voelde de sterke verbinding met Harrie aan haar zijde. De Knip was, dankzij de linedance, meer dan ooit één familie geworden.