Het was maandagochtend, vroeg. De regen van het weekend had plaatsgemaakt voor een zon die zich gedragen leek te hebben op een festival: uitgelaten en glanzend. Jannus en Trees zaten tegenover elkaar in de trein naar Tilburg.

“Vandaag is het eindelijk zover,” zei Jannus terwijl hij zijn bril poetste. “De nieuwe bibliotheek in de Spoorzone. Al maanden prijkt ze op mijn lijstje van literaire bedevaartsoorden.”

“Een oude locomotiefwerkplaats, toch?” vroeg Trees. “Met trappen als boekenladders, zei iemand.”

Jannus knikte plechtig. “Een tempel van taal in een hal van staal.”

Maar zodra de trein het station van Tilburg binnenreed, werd hun bestemming overvallen door kleur. Overal kleur. De perrons waren bevolkt door mensen in felle jurken, met glitters op hun wimpers, hoge hakken, pruiken, regenboogvlaggen en opblaasbare flamingo’s.

Een man in een poederroze catsuit blies luchtkusjes naar een groep giechelende bezoekers. Een vrouw met een eenhoorn om haar middel paradeerde voorbij een bebaarde non in netkousen.

Trees boog zich voorover. “Zeg Jannus… zijn we op een Pride terechtgekomen?”

“Nee,” zei Jannus, terwijl zijn geheugen een sprongetje maakte. “Het is Roze Maandag. Van de kermis. Dat is hier traditie.”

Ze stapten uit. De bibliotheek was nog steeds het doel, maar hun passen werden trager, alsof hun benen wilden blijven hangen in de mensenzee van vrijheid. Jannus hield Trees bij de elleboog, alsof hij bang was haar te verliezen in de stroom van glitters en veren.

Via de onderdoorgang verlieten ze het station. De bordjes richting de LocHal waren vaag. En al die uitbundige feestgangers hielpen hun concentratie ook niet echt.

Maar toen ze voor het immense glazen gebouw stonden, hielden ze de adem in.

“Dit is een kathedraal, Jannus,” fluisterde Trees.

Ze liepen eromheen, langs de robuuste pilaren en glazen puien. Een medewerker legde uit dat de bibliotheek vanwege Roze Maandag uitzonderlijk gesloten was. Jannus fronste even, maar Trees keek alweer verder.

Niet ver van de LocHal draaide een draaimolen zijn rondjes — maar geen paarden deze keer: flamingo’s, allemaal roze. De Spoorlaan stroomde vol met wat het midden hield tussen een optocht en een droom:
Dragqueens in met pailletten bezette gewaden, mannen met borsten, vrouwen met bakkebaarden, veren als regenbogen. Schoenen die arroganter waren dan hun dragers. Jurken die zonder gêne ‘uitbundig’ herdefinieerden.

Trees schudde haar hoofd. “Jannus, ik weet niet of ik nou op een kermis ben of in een droom van RuPaul.”

Hij keek naar een voorbij schrijdende man met een blonde vlecht tot aan zijn knieën en een rok van ballonnen.

“Misschien zijn dromen ook gewoon tijdelijke werkelijkheden in een andere verpakking,” zei hij.

“Moet je daar kijken,” wees Trees. “Een dragqueen met een wandelwagen vol chihuahua’s met zonnebrillen.”

“En dáár!” fluisterde Jannus. “Een vrouw met een snor die meer op de mijne lijkt dan ik zelf ooit had.”

Langzaam week hun verbazing, en maakte plaats voor iets zachters: verwondering.

In een roze tent, met de naam DE ROZE RUIMTE in glitterletters boven de ingang, belandden ze aan een tafeltje. Hun drankjes glinsterden als toverdrank.

Een oudere travestiet met vlinderwimpers boog zich naar hen toe. “Voor het eerst?”

Trees knikte.

“Welkom dan,” zei de figuur met een stem als zachte slagroom. “Vandaag mag je zijn wie je bent. Of wie je zou willen zijn.”

“En wie bent u dan?” vroeg Jannus voorzichtig.

De ander glimlachte. “Vandaag ben ik Gloria. Morgen misschien weer Gerrit. Of niemand. Het leven heeft niet één bladzijde, lieverd. Je mag ook af en toe herschrijven.”

Trees keek naar Jannus. “Dat klinkt bijna als jij.”

Hij knikte. “Maar dan in glitterjurk.”

Ze lachten.

Later, toen ze langs de attractie Bon Voyage liepen — een immense, draaiende machine vol spiegels, neonlicht en loeiende discomuziek — bleef Trees staan.

“Zullen we?” vroeg ze.

Jannus aarzelde. “Dat ding draait als een roman van Kafka op speed.”

Maar Trees pakte zijn hand. “Precies. Laten we ons gewoon even verliezen. In roze, in ruis, in beweging.”

Even later zweefden ze boven de stad, vastgesnoerd in een gondel. Onder hen flitste Tilburg in fuchsia. Boven hen draaide de hemel als een open boek. Trees gierde van het lachen bij de eerste zwaai. Jannus kneep in haar hand — verbaasd, verrukt, overweldigd.

Toen de rit stopte, bleven ze even zitten.

“Ik vond het heerlijk,” zei Trees.

Jannus knikte langzaam. “Ik ook. Het voelde als… literatuur. Maar dan in 3D. Met make-up.”

Ze liepen verder. Tussen de mensen, tussen gezichten die vloeibaar leken als poëzie. Ze aten een kaneelstokje dat hun kiezen aan elkaar plakte. En even, heel even, dacht Jannus dat dit de mooiste dag van het jaar was. Niet ondanks de gesloten bibliotheek — maar juist doordat hij samen met Trees, midden in de chaos, een stukje vrijheid had geproefd.

Later die middag, tussen de botsauto’s en het rad van fortuin, kwamen ze een jongen tegen met een kartonnen bordje waarop stond:

“Mijn vader zegt dat ik raar ben. Maar vandaag ben ik gewoon vrij.”

Trees hield stil. “Dát is het dus, Jannus. Vrij zijn. Niet raar. Niet anders. Gewoon… los van hokjes.”

Hij keek haar aan. “Misschien moeten we volgend jaar De Lege Knip versieren met regenboogvlaggen. En de thee serveren in glitterkopjes.”

“En schminken voor iedereen!” riep Trees.

Die avond, terug op het station, zat Jannus stil met zijn handen gevouwen om zijn roze knipkaartje.

Trees keek uit het raam. “Denk je dat we iets geleerd hebben vandaag?”

Jannus knikte. “Ja. Dat mensen die zich verkleden, soms juist meer zichzelf zijn dan ooit.”

“En dat roze je eigenlijk best goed staat,” zei Trees.

Buiten viel de schemer als een kalme deken over de stad. Maar ergens, in de ogen van twee oude zielen, bleef het nog lang feest vanbinnen.